‘Açik toplum ve onun dusmanlari’
Baslik, Avusturya- Ingiltere felsefecisi olan Karl Popper e ait, iki ciltten olusan eser, üç binlik tarihsel, Toplumsal, Politik ve bilimsel gelismelerin süzgecinden sentezliyerek, ayni zamanda eleitistirisel yaklasimla derledigi önemli bir çalisma.
Sokrates ile baslayip 1990 lara kadarki gelismeleri kendi dünsünceleri ile yogurarak kaleme almis, okunmasi gerekli edebi bir eser olarak algilyorum.
‘eylemlerinizin temel ilkesi açiklanabilir ve hakli olmali’ Sokrates
Ister birey, ister aile, ister toplum ve devlet dedigimiz organizatsiyon olsun açiklikta hem çekiniriz hemde korkariz. Bunun bir veya bir çok nedeni olmalidir diye düsünüyorum.
Daha dogrusu neden kendimize ve çevremize karsi seffaf iliskiler kuramiyoruz, istemlerimizi açik dillendiremiyoruz?
Sivillesmeyi hedefleyen toplumlarda, deneyimler süzgecinde geçirilerek elde edilen bilgiler isigindan hareketle, yenilenen ve sürekli positiv gelismelerle hem ekonomisini hemde toplumsal birlikte yasama kurallarini temel felsefe olarak alir. Çagin normlarina uymiyan yapilanmalari ve düsünceleri yargilamaktan ve yenilenmekten çekinmezler, tabusuz tartismalarlada genç nesillerin ufkunu ve viziyonunu açik toplum ruhuna göre sekillendiriyorlar. Egitim sisteminide bu senteze göre yeniliyorlar.
Tersi olan toplumlarda bireyin sekillenmesi itiat ve biat etme egitiminde geçilerek sorgulamadan yoksunlastirmak kaydiya biat etmek zorunda birakiliyor, bunun sonucunda dubare kisilikler olusur.
Yani, eline güç geçtiginde ya zorbaci olur, yada firsatçilikla birlikte hizmete girer, sonuç olarak böyle toplumlarda cemaat,tahrikat, mafya, vurgun, doga tahribati, rüsvet, adeletsizlik,toplu saldirganlik irkçilik ve büyüklük,tekçilik ve ilklik kompleksi günlük yasami çekilmez kilar.
Insan yasaminin tek degerli yasam tarzi üzgürlüktür, bu yasam tarzi toplumlari ve bireyini bilinçli sorumluluk anlayis ile kendi disindaki digerlerininde özgürlüklerini korurlar.
Ayak üstüste atmalar, giyim kusamlar, diller, inançlar, cinsel tercihler, sanat ve edebi eserler,düsünceler sorun olmaz. Çok renklilik, huzurlu ve adil yasamanin rakabeti olur.
Aziz yaganin yazisi hem ilginç hemde açik toplum olamamanin biz kürdlere maddi ve manevi maliyetini dahasi nasil tuzaklara çekildigimizi net olarak aktariyor.
Insan yasami dogal olarak illegal degildir. Tabiat insan kurnazliklarinda biksada kendi kanunlarini zamani geldiginde kimseye danismadan uygular, ne en büyükler kalir ne de tekler, birler…
Metin Can