Hani ölüm cezasi kalkmisti?
Son 13 yilda 2300 insan, cezaevinde yasamini yitirmis. 2013 verilerine göre 163’ü agir olmak üzere, 544 hasta tutuklu ve hükümlü bulunuyor.
Ergenekon Davasi sanigi Profesör Fatih Hilmioglu’nun agir hastaligi nedeniyle kendisine soru yöneltilen Cumhurbaskani Abdullah Gül, ‘Yetkim yok ki’ seklinde bir cevap verdi. Medyadaki haberlerin de etkisiyle, Hilmioglu’nun rapor alabilmesi için, yeni bir faaliyet içine girildi. Umarim, bu kez bürokratik engeller asilir ve Hilmioglu serbest birakilir.
Gül’ün yakinmasi, gerçegi ortadan kaldirmiyor. Cezaevlerinde çok agir saglik sorunlari yasayan, ölümle yüz yüze gelen yüzlerce insan, çaresizlik içinde kivraniyor. Onlarin ‘serbest birakilmasiyla ilgili’ mevzuat, tam anlamiyla insan haklarina aykiri, ‘engelleyici’ tuzaklarla dolu. Ayrica, polisin, savcilarin yetkileri; baskiyi katmerli hale getiriyor.
Hafizasini kaybetmis
Birkaç örnek paylasmak istiyorum.
’16 yildir cezaevinde tutulan S.T. hafizasini kaybetmis, yürüyemiyor ve tek basina hiçbir ihtiyacini karsilayamiyor. Adli Tip Kurumu’nun (ATK) olumlu raporu sonrasinda savcilik tarafindan sorulan görüs üzerine Siirt Terörle Mücadele Subesi ‘Toplum güvenligi için tehlikelidir’ dedi. S.T.’nin serbest birakilma talebi reddedildi.’
Insan Haklari Dernegi, Saglik ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikasi, Türk Tabipleri Birligi ve Türkiye Insan Haklari Vakfi’nin birkaç gün önce yayimladigi bir rapordan aldim bu bilgiyi.
Baska bir örnek: E.A.’nin sol kolu dirsegine yakin yerden, sag kolu da bilekten kesilmis durumda. Konusmakta zorlaniyor ve unutkanlik yasiyor. Istanbul ATK, Temmuz 2013 tarihinde A.’ya ‘hayatini yalniz idame ettiremeyecegi, bir baskasinin destegi ile bakima muhtaç oldugu’ yönünde rapor verdi. Raporun ardindan Bakirköy Bassavciligi’nin sorusu üzerine Terörle Mücadele Subesi’nin verdigi ‘tehlikelidir’ raporu, geregi E.A.’nin agirlastirilmis müebbet hükümlüsü oldugu belirtilerek tahliye talebi reddedildi.
A.H.Y, Istanbul’da yasanan soygun sirasinda, 6 kursunla yaralandi ve felç kaldi. ATK’nin, A.H.Y.’nin ‘hayatini yalniz idame ettiremeyecegi, bir baskasinin destegi ile bakima muhtaç oldugu’ yönündeki Ocak 2013 tarihli raporu mahkemeye gönderildi. Durusma savcisi, ‘hasta hükümlülere iliskin düzenleme oldugunu, tutuklu saniklarin faydalanacagi bir düzenleme bulunmadigini’ belirterek, A.H.Y.nin tahliye edilmemesini istedi. Y., hâlâ Metris R Tipi Cezaevi’nde tutuluyor.
163’ü agir 544 hasta
Örneklerin sonu gelmiyor. Adalet Bakanligi’nin verdigi bilgilere göre son 13 yilda, 2300 insan, cezaevinde yasamini yitirmis. 2013 verilerine göre; cezaevlerinde, 163’ü agir olmak üzere, 544 hasta tutuklu ve hükümlü bulunuyor. Bu 544 insan, sadece seslerini duyurabilenler.
Gelelim mevzuatin insanlari çaresiz hale getiren derin inceliklerine: Ceza Infaz Kanunu’nun 16. Maddesi’nde; ‘hükümlünün hastaliginin hayati için kesin tehlike teskile ettigine ATK’ca düzenlenen ya da Adalet Bakanligi’nca belirlenen tam tesekküllü hastanelerin saglik kurullarinca düzenlenip ATK’ca onaylanan rapor geregi karar verilen’ durumlarda, ‘infazlarin ertelenebilecegi’ düzenleniyor. Kanun, ‘hükümlü’ dedigi için, bu durum, daha hafif durumda bulunan ‘tutuklu’nun aleyhine yorumlanarak; uygulanmiyor.
Adalet Bakanligi’nin belirledigi tam tesekküllü hastanelerden alinan raporlar, ATK’da haftalarca, aylarca bekletiliyor, kimi hastalar ring araçlariyla saatler boyunca süren yolculuklarla Istanbul ATK’ya çagriliyor ve çogu dosya, ‘ret karari’ ile geri gönderiliyor.
Bütün bunlari asabilen tutuklu ve hükümlü ise savcilarin, mahkemelerin, Terörle Mücadele Subeleri’ndeki polislerin verecegi bir raporla bosa çikarilabiliyor.
Sivil toplum kuruluslarinin bildirisi söyle sona eriyor: ‘Biliyoruz ki; adli tip raporu beklerken, adli tip raporu olmasina ragmen toplum güvenligi bakimindan tehlike yaratacagi gibi gerekçelerle yahut anilan düzenlemenin tutuklulari kapsamadigi iddialariyla birçok hasta bu bekleme veya insan yasamini hiçe sayan reddetme nedeniyle cezaevinde hayatini kaybetti. Yine maalesef biliyoruz ki, cezaevlerinde onlarca kisi (…) baskalarinin yardimina muhtaç halde yasamini devam ettirmeye çalisiyor.’
—————————————————-
Radikal-1 Subat
Oral Çalislar